LED-verlichting

Het toepassen van LED-verlichting is een simpele manier om energie te besparen in de woning. Bovendien zijn gloeilampen al sinds 2012 uit productie genomen en sinds 1 september 2018 is ook de halogeenlamp uit de productie genomen. Winkels mogen de bestaande voorraad nog verkopen, maar het is veel slimmer om direct te kiezen voor LED-lampen. LED-verlichting is namelijk goedkoper en energiezuiniger! De LED-techniek is tegenwoordig goed doorontwikkeld en er is genoeg aanbod in alle soorten en maten LED-lampen. 12V halogeenlampen blijven voorlopig nog wel toegestaan, maar ook daarvoor bestaan zuinigere LED-alternatieven. Uiteraard moet er wel worden bekeken of de lamp hier geschikt voor is (mogelijk is de transformator niet geschikt en moet deze ook vervangen worden).

Over het algemeen kan je de vuistregel hanteren dat wanneer een (halogeen- of gloei)lamp een uur of meer per dag aan staat, het slim is om deze direct te vervangen. Wacht dus niet tot het einde van de levensduur!

Om een rekenvoorbeeld te geven:

In de keuken hangt een rail met 3 halogeen-spots van 35 Watt per stuk. De lampen werken op een aan/uit schakelaar (bij een dimmer wordt het verhaal iets anders, hierover later meer). Wanneer deze lampen gemiddeld 3 uur per dag aan staan, dan verbruik één lamp in één jaar tijd 38,3 kWh (35 Watt * 365 dagen * 3 uur). Op basis van 20 eurocent per kWh zijn de jaarlijkse kosten € 7,66 (van één enkele lamp).

Door deze halogeenlampen te vervangen door LED-lampen zou het jaarlijkse energieverbruik een stuk lager zijn, circa 5,5 kWh (5 Watt * 365 dagen * 3 uur) per lamp. Een gemiddelde LED-lamp, ter vervanging voor een halogeenlamp van 35 Watt, zal circa 5 Watt bedragen (in de praktijk is dit waarschijnlijk nog lager, bijvoorbeeld 3 Watt). Op basis van 20 eurocent per kWh zijn de jaarlijkse kosten € 1,10. Dit levert jaarlijks een besparing op van € 6,56 per lamp. De besparing bij 3 lampen is € 19,68 per jaar.

Een gemiddelde LED-lamp is te verkrijgen voor circa € 5,-. Hierdoor zijn de investeringskosten binnen één jaar terugverdiend. Hoe meer branduren een lamp heeft, des te interessanter het is om deze te vervangen door een LED-lamp.

Let op, indien de lamp wordt aangestuurd met een dimmer, moet mogelijk de dimmer ook vervangen worden. Hierdoor vallen de investeringskosten wat hoger uit. Afhankelijk van het aantal lampen, branduren per dag en de kosten van de dimmer kan het nog steeds interessant zijn om de lampen te vervangen.

Meer informatie over LED-verlichting en de punten waar je goed op moet letten is hieronder te lezen in de vorm van een aantal veel gestelde vragen.

   
De bovenstaande infraroodfoto's geven een goed beeld van het verschil in warmte uitstraling (en dus energieverlies) tussen een LED-lamp (links) en een halogeenlamp (rechts).

Veel gestelde vragen

Waar staat de afkorting LED-verlichting voor?

De afkorting LED staat voor "Light Emitting Diode". Dit betekend in het Nederlands Lichtemitterende Diode. LED-lampen hebben een zeer lange levensduur en ook het energieverbruik is een stuk lager dan een gloeilamp of een halogeen lamp. 

Waarom is LED-verlichting interessant?

De reden waarom LED-verlichting verstandig is om toe te passen wordt in de vorige vraag al kort aangegeven. Het zorgt allereerst voor een lagere energierekening omdat LED-verlichting minder verbruikt ten opzichte van bijvoorbeeld een spaarlamp of een gloeilamp. Een groot deel van de energie bij halogeen- en/of gloeilampen wordt namelijk omgezet in warmte. Daarnaast gaan ledlampen doorgaans vele malen langer mee. Omdat LED-lampen langer meegaan hoeven ze minder vaak vervangen te worden, dit scheelt ook weer in de kosten.

Waar moet ik op letten bij het aanschaffen van LED-verlichting?

Er zijn een aantal belangrijke punten waar je op moet letten bij het aanschaffen van LED-verlichting. Dit gaat om de volgende onderdelen:

  • Lichtsterkte;
  • Lichtkleur;
  • Dimbaarheid;
  • Stralingshoek.

Lichtsterkte
Het is belangrijk dat je bij de keuze van de juiste LED-lamp goed let op de lichtsterkte van de lamp. De lichtsterkte wordt aangegeven in lumen (lm). Hoe hoger het aantal lumen, des te meer licht geeft de LED-lamp. Om de energiezuinigheid van de lamp te meten is het belangrijk om te kijken hoeveel lumen een LED-lamp geeft bij 1 watt. Hoe hoger het aantal lumen per watt, des te energiezuiniger is de lamp. 

Lichtkleur
De lichtkleur van de LED-lamp wordt aangeven met de aanduiding Kelvin (K). Hoe hoger het aantal Kelvin, hoe witter wordt het licht. Tussen de 3.000 en 4.000 kelvin heb je te maken met koel licht (wit licht). Waarbij 4.000 het hoogst (koelst/meest wit) is. Tussen de 2.000 en 3.000 kelvin heb je te maken met warm (geel) licht. Hoe lager het aantal kelvin, hoe warmer (geler) het licht. Een gloeilamp heeft doorgaans een lichtkleur van circa 2.700 kelvin. Dit is ook een kwestie van uitproberen. Bewaar het aankoopbewijs goed. Bevalt de lichtkleur van de lamp niet? Breng deze dan terug naar de winkel. Wanneer je de lamp netjes hebt uitgepakt, dan kan je deze omruilen voor een andere LED-lamp.

Dimbaarheid
Niet alle LED-lampen die te koop staan zijn ook direct dimbaar. Je dient van te voren goed op de verpakking te kijken of de gekozen LED-lamp dimbaar is of niet. Wordt jouw lamp aangestuurd middels een dimmer? Controleer dan of de toegepaste dimmer geschikt is voor LED-verlichting. Vaak staat  op de dimmer aangegeven wat het bereik is van de dimmer (bijvoorbeeld vanaf 7 Watt). Indien jouw dimmer een bereik heeft van bijvoorbeeld 60 tot 400 Watt zal het niet werken om hier 4 lampen van 5 Watt op aan te sluiten. Dan moet je ook de dimmer vervangen.

Stralingshoek/gradenbundel
Een LED-lamp heeft over het algemeen een kleinere stralingshoek dan een bijvoorbeeld een gloeilamp. Dit kan verschillen per LED-lamp. Dit wordt op de verpakking aangegeven middels het teken ‘°’ of de letter ‘D’. De meest voorkomende stralingshoek/gradenbundel zijn: 24, 36 of 40 graden. Bedenk dat de stralingshoek afhankelijk is van het doel van de verlichting. Een grotere stralingshoek is niet altijd beter. Bij een spot kan het bijvoorbeeld wenselijk zijn om een kleinere stralingshoek te kiezen.

Gaat LED-verlichting lang mee?

Ja, een LED-lamp gaat doorgaans erg lang mee. Meer dan 25.000 branduren is voor een LED-lamp erg normaal. Sommigen lampen gaan zelfs 100.000 branduren mee. Over het algemeen gaan LED-lampen die in een zeer warme omgeving worden geplaatst minder lang mee dan LED-lampen die onder een normale temperatuur zijn geplaatst.

Zijn er nog meer aandachtspunten waar ik rekening mee dien te houden?

LED-lampen zijn er in verschillende soorten en maten. Voordat je besluit om een LED-lamp te kopen is het verstandig om eerst goed te kijken naar de grootte van de fitting. Neem daarom voor de zekerheid uw oude lamp even mee naar de winkel. Daarnaast is het ook verstandig om voor aanschaf van de LED-lamp even in de armatuur te kijken. Op deze manier kunt u zien hoe groot het peertje maximaal mag zijn.

Zijn alle gloei- en halogeenlampen verboden?

Voor enkele gloei- en halogeenlampen is een uitzondering gemaakt, maar in de basis zijn deze lampen verboden om nog te produceren. Doordat winkeliers voor het verbod grote voorraden hebben ingeslagen is het vaak nog mogelijk om gloei- of halogeenlampen te verkrijgen. Het is echter niet verstandig om nog gloei- of halogeenlampen aan te schaffen. Wie ooit zijn vingers heeft gebrand aan een gloei- of halogeenlamp weet dat deze lampen enorm warm kunnen worden. Een LED-lamp verbruikt tot 10x minder energie dan een halogeenlamp (en nog veel minder in vergelijking met een gloeilamp). Bovendien is de ontwikkeling de laatste jaren erg snel gegaan. Zo zijn er ook voor gloeilampen als sfeerverlichting prachtige LED-lampen te verkrijgen.

Moet ik mijn spaarlampen direct vervangen door LED-lampen?

Nee, een spaarlamp heeft al een stuk lager energieverbruik dan een gloei- of halogeenlamp. Je kunt er prima voor kiezen om te wachten tot de spaarlamp het heeft begeven. Een voordeel van de LED-lamp ten opzichte van de spaarlamp is wel dat een LED-lamp geen opwarmtijd nodig heeft en onmiddellijk licht geeft.

Is elke LED-lamp geschikt om mee te dimmen?

Nee, niet elke LED-lamp is geschikt om mee te dimmen. Dit dient expliciet op de verpakking te staan. Let ook op het aantal Watt dat een dimmer minimaal en maximaal aan kan! Het kan zijn dat de oude (halogeen)dimmer vervangen dient te worden. Bij een te klein vermogen lampen aangesloten op de dimmer kan de dimmer gaan zoemen en de lampen gaan flikkeren.

advies nodig?
wij zijn er voor je!
Heb je hulp nodig bij het verduurzamen van jouw woning of nieuwbouw project? Vraag naar een van onze energie adviseurs.
Deze website maakt gebruik van Cookies Uitleg over cookies, met een link naar de pagina met privacy beleid Meer informatie Cookies toestaan