Lage temperatuur-verwarming

Lage temperatuurverwarming
Lage temperatuurverwarming (LTV) is een verzamelnaam voor warmte afgiftesystemen die werken met een maximale aanvoertemperatuur van 55 graden Celsius. De meest gebruikte toepassingsvorm van lage temperatuurverwarming is vloerverwarming, maar het is ook mogelijk om lage temperatuur radiatoren, convectoren of zelfs wandverwarming toe te passen.

Energiebesparing
In het merendeel van de Nederlandse huishoudens zijn radiatoren toegepast die werken op basis van hoge temperaturen (70 tot 90 graden Celsius). Door met lagere temperaturen te verwarmen is het mogelijk om te besparen op de energierekening. Hoe lager de temperatuur waarmee je verwarmt, hoe minder hard jouw verwarmingssysteem hoeft te werken. Lage temperatuurverwarming is te koppelen aan bijna alle verwarmingssystemen (cv-ketel, warmtepomp, stadsverwarming, etc.). In de praktijk blijkt dat door de constante warmteafgifte van lage temperatuurverwarming de thermostaat gemiddeld 2 graden lager kan, in vergelijking met hoog temperatuurverwarming.

Comfortabel & gezond
Naast energiebesparing heeft lage temperatuurverwarming ook het voordeel dat het over het algemeen als comfortabeler wordt beschouwd en zorgt voor een gezondere lucht in huis. Vloerverwarming wordt over de gehele ruimte verspreid, terwijl radiatoren of convectoren de ruimte moeten verwarmen vanaf een aantal punten. Op de plek van de radiator of convector is het hierdoor het warmst, hoe verder je van de radiator of convector verwijderd bent, hoe kouder het zal worden. Lage temperatuurverwarming zorgt tevens voor een stuk minder circulatie van warmte lucht ten opzichte van hoog temperatuur verwarmingssystemen. Hierdoor zijn er een stuk minder allergische stoffen in de lucht en er is minder stofschroei, waardoor mensen met allergische gevoeligheid minder last hebben van allergische reacties.

LT-radiatoren
Meestal wordt bij lage temperatuurverwarming gedacht aan vloerverwarming. Er bestaan echter ook lage temperatuur radiatoren of convectoren (LT-radiatoren of LT-convectoren). Een LT-radiator is vaak groter dan een conventionele radiator. Dit is nodig omdat de LT-radiator bij een lage aanvoertemperatuur toch genoeg warmte moet kunnen afgeven aan de ruimte. LT-radiatoren bevatten minder water en geleiden de warmte beter. Hierdoor warmen ze sneller op en geven ze de warmte beter af aan de ruimte. Omdat deze radiatoren minder water bevatten worden deze LT-radiatoren ook wel Low-H2O radiatoren genoemd.

Het is ook mogelijk om een ventilator (ook wel boost systeem genoemd, zie onderstaande afbeeldingen) toe te voegen aan een (LT) radiator. Door een dergelijke ventilator toe te voegen kan een radiator twee tot driemaal meer warmte afleveren en een ruimte sneller op temperatuur krijgen.

   
Bovenstaande afbeeldingen tonen het Dynamic Boost Effect (DBE) systeem van Jaga.

Randvoorwaarden
Om te werken met lage temperatuurverwarming als hoofdverwarming voor de woning is een goede isolatiegraad een randvoorwaarde. Zorg er daarom voor dat de woning waar mogelijk is geïsoleerd. Denk hierbij aan bijvoorbeeld:

Warmtepompen en LTV
Om de overstap te maken naar een volledig elektrische warmtepomp (zonder gasaansluiting in huis) is verwarmen op basis van lage temperaturen een absolute randvoorwaarde. Warmtepompen produceren over het algemeen temperaturen van maximaal 55 graden Celsius voor het verwarmen van de woning. Hoe lager de temperaturen die de warmtepomp moet produceren, hoe efficiënter het systeem zal werken. Is jouw woning nog niet voorzien van lage temperatuurverwarming, maar je denkt wel na om (in de toekomst) een warmtepomp te plaatsen. Dan is het zeker slim om eerst te kijken naar de mogelijkheid om een laag temperatuur afgiftesysteem in jouw woning te realiseren. Zie ook voor meer informatie over dit onderwerp onze pagina over warmtepompen.

Meer informatie over de randvoorwaarden, voor- en nadelen van lage temperatuurverwarming is hieronder te lezen in de vorm van een aantal veel gestelde vragen.

Veel gestelde vragen

Wat zijn de voor- en nadelen van vloerverwarming ten opzichte van andere vormen van verwarming?

Voordelen

  • Lager energieverbruik ten opzichte van stoken met hoge temperaturen;
  • De meeste mensen beschouwen vloerverwarming als comfortabeler dan andere vormen van verwarming. Lage temperatuurverwarming geeft namelijk over de hele ruimte en constante warmte af;
  • Altijd warme voeten;
  • Geen zichtbare radiatoren/convectorputten in de woning;
  • Minder tocht;
  • Geen stofschroei (stofdeeltjes die op hete metalen oppervlakken terecht komen kunnen een hindergelijke geur veroorzaken) en minder zwevend stof in de woning;
  • De woning wordt over het algemeen op een constantere temperatuur gehouden i.p.v. dag en nachtverwarming;
  • Om de overstap te maken naar een volledig elektrische warmtepomp (zonder gasaansluiting in huis) is verwarmen op basis van lage temperaturen een absolute randvoorwaarde.

Nadelen

  • Lage temperatuurverwarming zal een afgekoelde woning niet snel op kunnen warmen in vergelijking met een systeem op basis van hoge temperaturen;
  • Hogere installatiekosten ten opzichte van conventionele radiatoren;
  • Het is moeilijker om vloerverwarming te plaatsen in een reeds afgewerkte woning. Indien wordt gekozen voor een vloerverwarming op een bestaande vloer zullen deuren bijvoorbeeld ingekort moeten worden door de extra hoogte.

Waar moet je op letten bij het realiseren van vloerverwarming?

Vloerbedekking
Het is belangrijk om bij vloerverwarming gebruik te maken van een vloerbedekking die zoveel mogelijk warmte doorlaat. Een massief houten vloer is daardoor geen optie voor vloerverwarming, maar er zijn wel degelijk houtsoorten die te combineren zijn met vloerverwarming. Vraag naar de mogelijkheden bij de leverancier.

Tegenwoordig wordt bij vloerverwarming vaak PVC toegepast. Dit wordt direct op de ondervloer gelijmd en is een ijzersterk materiaal. Bovendien is PVC erg makkelijk schoon te maken en uitvoerbaar in allerlei soorten patronen en stijlen. Naast PVC is het ook mogelijk om gebruik te maken van een natuursteen vloer, tegelvloer/plavuizen of laminaat vloer.

Voldoende dekking
De meeste installateurs kiezen er voor om een hart op hart (h.o.h.) afstand van 10 cm aan te houden in plaats van 15 cm wanneer vloerverwarming als hoofdverwarming wordt toegepast. Daarbij wordt de h.o.h. afstand bij ramen en deuren (zwakke plekken in de schil) nog wat dichter op elkaar gelegd om het comfortniveau op peil te kunnen houden. Ook is de diameter van de leidingen van belang. Bespreek dus goed met de installateur dat je de vloerverwarming als hoofdverwarming wilt hebben met het oog op bijvoorbeeld een warmtepomp.

Energiezuinige vloerverwarmingspomp
Tegenwoordig zijn de nieuw te installeren vloerverwarmingspompen (energiezuinige) A-label pompen. Het kan echter nog steeds interessant zijn om een pompschakelaar aan te sluiten. Zie voor meer informatie over dit onderwerp onze pagina over de pompschakelaar.

Voldoende isolatie bij de vloer
Met name bij bestaande woningen is de isolatie van de begane grondvloer ondermaats. Zeker bij het aanleggen van vloerverwarming is een goede isolatie noodzakelijk. De kruipruimte is namelijk een geventileerde ruimte, waar veel warmte verloren kan gaan. Pas bij voorkeur een materiaal toe dat niet alleen maar werkt op basis van warmteweerstand (bijvoorbeeld EPS/piepschuim of minerale wol etc.), maar ook op basis van reflectie. Hierbij kan je denken aan Thermoskussens of prestatiefolie’s (PIF-folie). Zie voor meer informatie over dit onderwerp onze pagina over vloerisolatie.

Moet ik de instellingen van de thermostaat aanpassen?

Lage temperatuurverwarming zal een ruimte/woning niet zo snel op temperatuur krijgen als een hoog temperatuur afgiftesysteem. Het kan bij lage temperatuurverwarming een aantal uren duren voordat het gewenste temperatuurniveau is bereikt indien je de ruimte/woning een aantal graden warmer wenst te krijgen. Hier moet je rekening mee houden bij het instellen van de thermostaat. Uiteraard is dit wel afhankelijk of de vloerverwarming wordt gebruikt als bijverwarming of als hoofdverwarming.

Bij lage temperatuurverwarming als hoofdverwarming wordt aanbevolen de temperatuurinstelling redelijk gelijk te houden. Een nachtverlaging van maximaal 2 graden wordt aanbevolen.

Wanneer je langere tijd afwezig bent (bijvoorbeeld met vakantie) kan je de thermostaat op een vorstvrije temperatuur zetten (7 tot 10 graden Celsius). Houd er wel rekening mee dat de opwarmtijd na de vakantie enige uren in beslag kan nemen.

Is elektrische vloerverwarming ook een vorm van lage temperatuurverwarming?

Elektrische vloerverwarming werkt wel op basis van lage temperaturen, maar is meestal niet energiezuinig. Het elektriciteitsverbruik van elektrische vloerverwarming kan flink oplopen. Zie voor meer informatie onze pagina over elektrische vloerverwarming.

Wat bespaar ik met lage temperatuurverwarming?

Milieu centraal geeft aan dat een woning met een hr-combiketel en lage temperatuurverwarming gemiddeld 160 m3 gas zal besparen ten opzichte van een situatie met traditionele radiatoren. Op basis van een gasprijs van 65 cent per m3 gas zal dit een besparing betekenen van circa 104 euro.

Kan ik met mijn huidige radiatoren op basis van een lage temperatuur mijn woning verwarmen?

Het is goed mogelijk dat de capaciteit van het warmte-afgiftesysteem na het isoleren van de woning voldoende is om de woning te verwarmen op basis van lage temperaturen (maximaal 55 graden Celsius). Dit is een kwestie van uitproberen, het is mogelijk om de aanvoertemperatuur van de Cv-ketel handmatig lager te zetten (let op! Laat de temperatuur van het warme tapwater boven de 60 graden staan!). Dit kan stapsgewijs tot er wordt gemerkt dat de woning niet goed (genoeg) meer op temperatuur komt of dat de woning niet snel genoeg op temperatuur komt. Dan kan uiteraard de aanvoertemperatuur weer wat naar boven gezet worden. Op deze manier is een optimale aanvoertemperatuur te realiseren. Hierbij dient ook de instelling van de thermostaat aangepast te worden. Bij het verwarmen van een woning op lage temperaturen zal de woning niet snel op temperatuur komen wanneer de thermostaat bij afwezigheid of ’s nachts op een lage temperatuur wordt gezet. Vandaar dat bij laag temperatuur systemen de nachtverlaging niet wordt toegepast, maar de thermostaat als ondergrens op 17,5 à 18 graden wordt gezet.

Wanneer blijkt dat (na het isoleren van de woning) de woning niet warm genoeg wordt met het huidige warmte-afgiftesysteem, dan zal eerst wat moeten worden gedaan aan het verbeteren van het warmte-afgiftesysteem. Zoals eerder in het informatieblad genoemd is het mogelijk om een ventilator (ook wel boost systeem genoemd), toe te voegen aan een radiator. Door een dergelijke ventilator toe te voegen kan een radiator twee tot driemaal meer warmte afleveren en een ruimte sneller op temperatuur krijgen. Er zijn systemen die op traditionele radiatoren geplaatst kunnen worden. Er zou bijvoorbeeld een radiator bij geplaatst kunnen worden. Ook het aanleggen van vloerverwarming is hiervoor een optie of het plaatsen van lage temperatuur radiatoren/convectoren.

Kan ik bij mijn bestaande woning vloerverwarming aanleggen?

Vaak is dit wel mogelijk, afhankelijk van een aantal randvoorwaarden. Dit hangt onder andere af van het type vloer. Is de constructievloer van beton of van hout? Bij betonnen vloeren kan de vloerverwarming op de bestaande vloer worden gelegd middels matten of worden in gefreesd.

Bij het in frezen moet de betonvloer wel voldoende dekking hebben (circa 3 centimeter). Middels een speciale machine worden dan uitsparingen in de vloer gefreesd. In deze sparingen worden de slangen gelegd, waarna de sparingen worden dichtgezet met betonmortel.

Bij het aanleggen van vloerverwarming op de bestaande vloer moet er rekening mee worden gehouden dat de vloer enkele centimeters hoger wordt. Het kan zijn dat deuren hierdoor ingekort moeten worden en andere maatregelen getroffen moeten worden.

Indien de vloerverwarming wordt aangesloten op de cv-ketel, dan moet de cv-ketel geschikt zijn. Overleg dit met de installateur.

Is er een houten constructievloer aanwezig dan zijn er speciale matten beschikbaar die op de houten vloer gelegd kunnen worden. Hierdoor is het ook mogelijk om op een houten vloer vloerverwarming aan te brengen. Ook hier moet rekening worden gehouden dat er voldoende ruimte is om de vloer op te hogen en dat bijvoorbeeld deuren ingekort moeten worden.

Wat zijn de kosten van het aanleggen van vloerverwarming?

Dit hangt af van het aantal vierkante meters aan te leggen vloerverwarming en methode van aanleggen. Vaak wordt de prijs goedkoper per m2 indien er een groot aantal vierkante meters aan te leggen is. Ook is het afhankelijk van de h.o.h. afstand van de leidingen en de gewenste diameter, zie ook de veel gestelde vraag: Waar moet je op letten bij het realiseren van vloerverwarming?

Een indicatieprijs is € 25,- tot € 70,- per m2.

Hier komen de kosten van de vloerbedekking nog wel bij. Een goed moment om eventueel vloerverwarming aan te brengen of te overwegen is dan ook als je de vloerbedekking al wilt of dient te vervangen.

Maken de ‘boost ventilatoren’ geluid?

De ventilatoren die je op een convector of onder een radiator kunt hangen maken een zacht geluid. Over het algemeen horen wij van bewoners dat ze dit niet tot nauwelijks merken. Gevoeligheid voor geluid is echter iets persoonlijks. Twijfel je of je hier last van gaat hebben? Ga eens bij iemand kijken die dit al heeft toegepast of bewaar het aankoopbewijs en verpakkingsmateriaal zodat je het eventueel retour kunt sturen.

Is er subsidie op het plaatsen van lage temperatuurverwarming?

Dit kan van gemeente tot gemeente verschillen. Om te controleren of er in jouw gemeente subsidie is voor het plaatsen van lage temperatuurverwarming kan je de subsidiecheck doen op onze website.

Mijn vraag over lage temperatuurverwarming staat niet tussen de veel gestelde vragen, wat nu?

Het kan natuurlijk voorkomen dat jouw vraag over lage temperatuurverwarming er (nog) niet tussen staat. Neem telefonisch contact op met één van onze adviseurs op 072 - 743 39 56 of stuur ons een email met jouw vraag via het contactformulier, dan helpen wij je zo snel mogelijk!

advies nodig?
wij zijn er voor je!
Heb je hulp nodig bij het verduurzamen van jouw woning of nieuwbouw project? Vraag naar een van onze energie adviseurs.
Deze website maakt gebruik van Cookies Uitleg over cookies, met een link naar de pagina met privacy beleid Meer informatie Cookies toestaan